Actieplan voor mensen met een licht verstandelijke beperking

Gemeenten moeten mensen met een lichte verstandelijke beperking (LVB) eerder herkennen en hulp op maat bieden bij schuldhulpverlening en arbeidstoeleiding, staat in de Verkenning LVB, schulden en werk. Op p. 8 staan aanbevelingen voor gemeenten:

  • Houd bij vroegsignalering en schuldpreventie rekening met deze doelgroep en maak gebruik van het landelijk kenniscentrum LVB.
  • Geef wijkteams of sociaal raadslieden de opdracht om als product aan te bieden dat mensen met een LVB altijd even contact kunnen opnemen met vragen over administratie.
  • Zoek mensen actief op als er signalen zijn.
  • Richt de aanvraagprocedure van minimaregelingen zodanig in dat mensen met een LVB deze zo zelfstandig mogelijk kunnen aanvragen.
  • Houd bij de toepassing van bijzondere bijstand rekening met het soms improductieve gedrag, zoals het onvoldoende overzien van consequenties (bijv. bijzondere bijstand geven als een rechtbank geen sanering toekent vanwege een beperkte snelheidsovertreding).
  • Koop een ontregelende schuld af als het ontstaan gerelateerd is aan de beperkingen die samenhangen met de LVB.
  • School professionals en bied een verwijskader.
  • Maak de toegang tot schuldhulpverlening laagdrempelig. Dus niet voor het eerste gesprek al vragen om formulieren te verzamelen.
  • Bied een stappenplan, zodat mensen begrijpen in welke stap ze zitten.

Diverse betrokken organisaties presenteren naar aanleiding van de verkenning het Actieplan LVB, schulden en werk. Hierin kondigen zij aan dat zij de komende twee jaar interventies en trainingen met elkaar gaan delen, pilots op gaan zetten en de bestaande basiskennis over LVB willen uitbreiden. Daarnaast moet onder andere via publieke discussies meer aandacht voor het onderwerp komen.

Adviesrecht en alternatieven voor beschermingsbewind

Je kunt tot uiterlijk 17 september reageren op het concept wetsvoorstel dat het adviesrecht voor gemeenten bij beschermingsbewind regelt. De gemeente krijgt hierin het recht om binnen 4 weken na het verzoek tot instelling van bewind de kantonrechter te adviseren over alternatieven. In Tilburg zijn ze hiermee al aan het proefdraaien. Gisteren was ik bij het kantongerecht in Leiden. We concludeerden dat het mooi zou zijn als gemeente en bewindvoerder al vóór het verzoek bij de kantonrechter een gezamenlijke intake zouden doen.

Budget oké
Schuldhulpverleningsorganisatie Plangroep presenteert ‘Budget oké hét alternatief voor beschermingsbewind waarbij u als gemeente wel regie heeft’. Budget oké is een uitgebreide vorm van inkomensbeheer waarbij meer maatwerk wordt geleverd én gewerkt wordt aan financiële zelfredzaamheid.

Beslagvrij bedrag bankbeslag

Afbeeldingsresultaat voor bankbeslag

Je kunt tot 20 juli reageren op het Wetsvoorstel tot herziening van het beslag- en executierecht dat nu ter consultatie ligt. Het wetsvoorstel regelt o.a. dat er een beslagvrij bedrag bij beslag op een bankrekening wordt ingevoerd en dat het beslagverbod op roerende
zaken wordt gemoderniseerd.

De Ombudsman trok vorig jaar al aan de bel: vereenvoudiging van de beslagvrije voet is mooi, maar vergeet niet ook het bankbeslag aan te passen!

De nieuwe wettekst is grotendeels geschreven door de KBvG. Lees hun persbericht. En lees ook Bestaansminimum schuldenaar beter beschermd op Rijksoverheid.nl.

Zwerfjongeren en schulden

Staatssecretaris Van Ark van SZW heeft mede namens de collega’s van VWS en OCW het onderzoeksrapport Zwerfjongeren en schulden naar de Tweede Kamer gestuurd.

Het aantal dakloze jongeren (18-27 jaar) is sinds een aantal jaar stijgende. Op 1 januari 2016 ging het om 10.700 jongeren. Het grootste deel heeft complexe, meervoudige problematiek. Veel zwerfjongeren zijn bijvoorbeeld in contact geweest met jeugdzorg en hebben agressieproblemen. Ze zijn bezig met overleven. Bijna 25% is zwakbegaafd of heeft een verstandelijke beperking. Veel zwerfjongeren die al in zicht zijn bij een vorm van hulpverlening zitten in budgetbeheer of bewindvoering.

Oplossingsrichtingen
De onderzoekers geven de volgende oplossingsrichtingen:

  • De invoering van de Wet vereenvoudiging beslagvrije voet zal ertoe leiden dat geen onderscheid meer wordt gemaakt naar leeftijd en de jongeren maandelijks dus een hoger bedrag overhouden.
  • Gebruik eenvoudig en begrijpelijk taalgebruik en motiverende gespreksvoering.
  • Geef uitleg aan schuldeiser over de situatie van de jongere en licht toe wat voor de schuldeiser de voordelen zijn als hij meewerkt aan het schuldhulpverleningstraject.
  • Zorg dat professionals deskundig zijn, bijvoorbeeld als het gaat om schuldhulp aan iemand met studiefinanciering of het begeleiden van mensen met een licht verstandelijke beperking of psychische problematiek.
  • Andere  oplossingen liggen in het goed begeleiden van de overgang van 18- naar 18+ door gemeenten, maar ook in het bieden van stress-sensitieve hulp- en dienstverlening aan deze jongeren.
  • Schuldeisers moeten bijdragen aan het voorkomen en oplossen van betalingsachterstanden bij hun klanten. In het onderwijs moet meer aandacht zijn voor het aanleren van financiële vaardigheden.
  • Voor jongeren van 18 tot 21 jaar geldt een lagere bijstandsnorm omdat ouders verplicht zijn hun kinderen tot 21 jaar te onderhouden. Daarnaast kun je als jongere recht hebben op bijzondere bijstand als je je onderhoudsrecht jegens je ouders niet te gelde kunt maken. Zwerfjongeren kunnen vaak geen beroep doen op hun ouders, bijvoorbeeld doordat hun relatie met ouders is verstoord, dus is aanvullende bijzondere bijstand voor deze groep waarschijnlijk regelmatig nodig. In hoeverre gemeenten op basis van hun beleidsregels zwerfjongeren deze mogelijkheid van bijzondere bijstand überhaupt bieden, is niet bekend.
  • Maar liefst 50% van de schuldhulpverleners geeft in de enquête aan dat zij te weinig tijd krijgen om hulp goed op te zetten, omdat de werkdruk te hoog is. Het verlagen van caseload, waardoor schuldhulpverleners onder andere meer tijd kunnen besteden aan moeilijkere doelgroepen, waaronder zwerfjongeren, is wenselijk.
  • Tot slot worden veranderingen in het onderwijs zelf genoemd, waardoor deze jongeren onderwijs op maat kunnen volgen.

Van Ark schrijft in haar aanbiedingsbrief dat deze doelgroep de nadrukkelijke aandacht heeft van het kabinet, onder andere in de Brede schuldenaanpak, het Actieprogramma Zorg voor de jeugd en de Meerjarenagenda beschermd wonen en maatschappelijke opvang. In de bijlage van haar brief staat een overzicht van lopende en voorgenomen maatregelen van de betrokken departementen.

Van kostenpost naar investering
Eerder dit voorjaar verscheen het rapport Van kostenpost naar investering. Jaarlijks verlaten 20.000 jongeren op hun 18e jeugdzorg. Het probleem is dat er geen goede overgang is naar volwassenzorg. De kosten zijn hoog: tussen de 36.000 en 100.000 euro per jaar per jongere. Het onderzoek laat zien wat een duurzame, preventieve aanpak van dakloosheid van jongeren oplevert. En dat is, zo zal je niet verbazen, veel!

(klik om te vergroten)

Klik om te vergroten

Evaluaties en projectplannen Vroegsignalering Schulden

Op 12 juni vond weer het Landelijk Overleg Vroegsignalering Schulden plaats. De deelnemers deelden de volgende presentaties en documenten:

De volgende bijeenkomst is op 13 november, waarschijnlijk weer in Utrecht. Begin oktober volgt de definitieve uitnodiging en het programma. Houd op dit blog de agenda in de gaten.

Duurzame Financiële Dienstverlening als alternatief voor beschermingsbewind

Afbeeldingsresultaat voor Oss centrumDe gemeente Oss is gestart met een pilot om te onderzoeken voor welke inwoners Duurzame Financiële Dienstverlening (DFD) een alternatief kan zijn voor bewindvoering. De gemeente hoopt zo de instroom in beschermingsbewind en de kosten daarvan terug te dringen. De pilot loopt nog te kort om al iets over de resultaten te kunnen zeggen.

Lees meer over de pilot. DFD is één van de standaard modules van de NVVK. Lees hier de beschrijving ervan.

lees ook:

 

Decentralisatie-uitkering Schulden en Armoede | Budgetten per gemeente

Afbeeldingsresultaat voor subsidieIn de net verschenen Meicirculaire gemeentefonds 2018 staat vanaf p. 86 hoeveel jouw gemeente in deze kabinetsperiode extra krijgt vanuit de Decentralisatie-uitkering Schulden en armoede. ‘Deze uitkering moet een impuls geven aan de verbetering van de toegang tot en effectiviteit van de gemeentelijke schuldhulpverlening en aan versterking van de lokale regiefunctie van het (kindgericht) armoedebeleid.’ Het budget is niet geoormerkt. De gemeente is dus niet verplicht het in te zetten voor de bestrijding van armoede en schulden. Maar het kabinet maakt in het Interbestuurlijk Programma met de VNG afspraken over de besteding ervan.

Kijk ook nog even naar het overzicht van (overige) budgetten armoedebeleid en schuldhulpverlening 2015 – 2021.